توصیف و تحلیل مجموعه‌ی «فارسی بیاموزیم» بر اساس الگوی لیتل‌جان (2011)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد آموزش زبان انگلیسی- دانشگاه شیراز

2 دانش‌آموخته‌ی آموزش زبان فارسی به غیر فارسی‌زبانان- دانشگاه شیراز

چکیده

مواد درسی به تسهیل فرایند یادگیری کمک می‌کنند و ارزیابی آن‌ها با هدف انتخاب منبع آموزشی یا اتخاذ راهکارهای انطباق‌پذیری صورت می‌گیرد. دراین پژوهش «تحلیل ماده‌ی درسی» به عنوان فرایندی ضروری، و نه کافی، در ارزیابی مورد توجه قرار گرفته، و مجموعه‌ی «فارسی بیاموزیم» بر اساس الگوی سه‌ مرحله‌ایِ لیتل‌جان (2011) تحلیل شده است. هدف اصلی این پژوهش ارائه‌ی توصیفی تحلیلی از اصول زیربنایی مجموعه‌ی «فارسی بیاموزیم» با استفاده از تحلیل محتوا و به ویژه تحلیل تکالیف موجود بوده است. یافته‌ها نشان داد که این مجموعه علاوه بر الزام زبان‌آموزان به تولید برونداد (در قالب پاره‌گفتار)، به نقش‌آفرینی مستقل و محدود آن‌ها دراین فرایند توجه داشته‌ است. این ویژگی و توجه به معنا، ارائه‌ی متون اصیل، مرور بروندادهای قبل، تأکید بر تعامل، توجه به فعالیت‌های ذهنی متنوع، سهولت در دسترسی به واژه‌ها و انعطاف‌پذیری در دست‌یابی به مسیر آموزشی و مشارکت کلاسی از نقاط قوت این مجموعه ‌به شمار می‌رود. در عین حال این مجموعه به بروندادهای فراجمله و مهارت شنیداری کم توجه بوده و فاقد انسجام موضوعی است. علاوه بر این، ناکافی بودن فهرست مطالبِ این مجموعه، مطالعه‌ی شخصی را دشوار می‌کند. سایر ویژگی‌های این مجموعه که ارزش آن‌ها در بافت‌های آموزشی مختلف متفاوت است، عبارتند از: «تأمین درونداد، الزام زبان‌آموز به ابراز عقاید و اطلاعات شخصی، استفاده از زبان انگلیسی به عنوان زبان واسط در واژه‌نامه‌ها و در آموزش نشانه‌ها، توجه به موضوعات فرهنگی تاریخی و ادبی ِ ایران در کنار نیازهای ارتباطی روزمره و کم‌توجهی به مهارت نوشتاری».

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Describing and Analyzing “Farsi Biamouzim” Series within the Framework of Little John (2011)

نویسندگان [English]

  • Naser Rashidi 1
  • Farzaneh Allahyar 2
چکیده [English]

Instructional materials, which are selected based in order to design an organized syllabus, is found to facilitate learning process. The present research has taken into account the ‘material analysis’ as a process which is necessary, but not sufficient, in order to employ that for evaluating language-learning materials. Therefore, the study aims to analytically examine the underlying principles of “Farsi Biamouzim” series using content analysis with particular focus on the analysis of its assignments within the 3-step Little John’s framework (2011). The results indicated that the series provided some valuable opportunities for learners to produce their output, as well as enabled them to be independent in the process of producing language units. In addition, the book has emphasized meaning and interaction, offered authentic texts, reviewed previous outputs, contained various mental operations, useful accessibility to new words, and flexibility in learning path and class engagement. However, the series suffered from some shortcomings, among which paying insufficient attention to listening skill and integrated outputs can be mentioned. Moreover, having imperfect table of contents, and lacking continuity of subject matter have made reading skill more difficult for learners. Some other features of the series were reported as ‘providing almost all of the inputs, helping learners express their ideas/information, using English as a medium in glossaries and in teaching the alphabet, considering cultural/historical/literal subjects along with daily communication needs, and paying less attention to the writing skill’.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Evaluation
  • textbook
  • Little John's framework
  • Farsi Biamouzim"
تاج‌الدین، ض. (1389). تحلیل تاریخی و روش‌شناختی آموزش زبان فارسی به غیرفارسی زبان‌ها. فصلنامه زبان و ادب پارسی، 45، 85-65.
خیبری،س. (1378). مطالعه و تحلیل متنی و بررسی کتاب‌های آموزش زبان فارسی(آزفا). پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد. دانشگاه شیراز.
ذوالفقاری،ح. غفاری،م. و محمودی بختیاری،ب. (1382). فارسی بیاموزیم؛ آموزش زبان فارسی دوره‌ی مقدماتی(جلد اول)، میانه(جلد دوم و سوم) و پیشرفته(جلد چهارم و پنجم). تهران: مدرسه.
ذوالفقاری،ح. غفاری،م. و محمودی بختیاری،ب. (1382). راهنمای آموزش فارسی بیاموزیم(جلد اول، دوم و سوم). تهران: مدرسه.
رضاخانی، ف. (1389). بررسی مجموعه‌ی فارسی بیاموزیم(آموزش زبان فارسی) از منظر فرانقش بینافردی براساس چارچوب نظری دستور نقشگرای نظام‌مند هالیدی. هفتمین مجمع بین المللی استادان زبان و ادبیات فارسی. شورای گسترش زبان و ادبیات فارسی.
رضایی، ح. و علی‌پور، م. (1391). بررسی متون خوانداری مجموعه‌ی فارسی بیاموزیم براساس نقش­های هفت­گانه زبان از دیدگاه هلیدی. پژوهش‌نامه‌ی آموزش زبان فارسی به غیرفارسی زبانان، 1(2)، 179-163.
شاهدی، ش. (1380). بررسی و تعبیه ساز و کار تحلیل متن برای متن‌های زبان فارسی بریا خارجیان با عنایت ویژه به چارچوب‌ها و متن‌های مهم موجود. پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد. دانشگاه شیراز.
صحرایی، ر. م. (1391). چشم‌انداز آموزش زبان فارسی به غیرایرانیان از منظر برنامه‌ریزی درسی. پژوهش‌های زبان‌شناسی، 4(1)، 113-97.
صحرایی، ر. م. و شهباز، م. (1391). تحلیل محتوایی منابع آموزش زبان فارسی بر پایه‌ی انگاره‌ی نیل اندرسون. پژوهش‌نامه‌ی آموزش زبان فارسی به غیرفارسی زبانان، 1(2)، 30-1.
طبیب‌زاده، ر. (1371). آزفا؛ تحولی در آموزش زبان فارسی. نشر دانش، 51، 71-46.
قره‌گزی، م. و اصغرپور ماسوله، م. (1389). بررسی صوری و ساختاری کتاب‌های آموزش زبان فارسی به غیرفارسی زبانان. طرح پژوهشی درون‌دانشگاهی، دانشگاه علامه طباطبایی.
 
Akbari Kelishadi,A. & Sharifzadeh,A. (2013). An evaluation of Top Notch series. International Journal of Language Learning and Applied Linguistics World(IJLLALW), 4(4), 60-73.
Ansary, H., & Babaii, E. (2002). Universal characteristics of EFL/ESL textbooks: A step towards systematic textbook evaluation. The Internet TESL Journal, 8(2), 1-8. sited at: http://itesl.org/Articles/Ansary-Textbooks(January2015)
Bell, J. & Gower, R. (2011). Writing course materials for the world: a great compromise, In B. Tomlinson (ed.), Materials Development in Language Teaching(2nd edn.).Cambridge: Cambridge University Press, 135–150.
Breen, M.P.,& Candlin, C. (1980). The essentials of a communicative curriculum in languag teaching. Applied Linguistics,1(2), 89-112.
Breen,M. & C. Candlin. (1987). Which materials? A consumer’s and designer’s guide, In L. E. Sheldon(ed.), ELT textbooks and materials: Problems in evaluation and development. ELT documents126.  London: Modern English Publications and the British Council.
Byrd, P. (2001). Textbooks: evaluation for selection and analysis for implementation, In
     M. Celce-Murcia (ed.), Teaching English as a Second or Foreign Language(3rdedn). Boston, M.A.: Heinle and Heinle, 415–427.
Byrd,P. & Schuemann,C. (2013). English as a second/foreign language textbooks: How to choose them-how to use them, In M. Celce-Murcia & D,M. Brinton & M. Ann snow(eds), Teaching English as a Second or Foreign Language(4rdedn). Boston,M.A.: National Geographic Learning, 380-393.
Crawford, J. (2002). The Role of Materials in the Language Classroom: Finding the Balance, In J.C. Richards & W.C. Renandya(eds.). Methodology in Language Teaching:An Anthology of Current Practice. Cambridge: Cambridge University Press, 80-91
Cunningsworth, A. (1995). Choosing your coursebook. Oxford: Heinemann.
Daud, A. & Celce-Murcia,M. (1979). Selecting and evaluating textbooks, In M. Celce- Murcia & L. McIntosh(eds.), Teaching English as a second or foreign language. New York, NY: Newbury House, 302-307.
Ellis,R. (1998). The evaluation of communicative tasks, In B,Tomlinson(ed), materials development in language teaching. Cambridge: Cambridge University Press, 217-238.
Ellis, R. (2005). Principles of instructed language learning. Asian EFL Journal, 7 (3), 1-16.
Ellis,R. (2013). Principles of instructed second language learning, In Celce-Murcia,M.& Brinton,D. & Ann snow,M.(eds). Teaching English as a second or foreign language(4rd  edn.). Boston,M.A.: National Geographic Learning, 31-45.
Gilmour, A. (2007). Authentic materials and authenticity in foreign language learning. Language Teaching, 40(2), 97–118.
Ghorbani,M.R. (2011). Quantification and Graphic Representation of EFL Textbook Evaluation Results. Theory and Practice in Language Studies, 1(5), 511-520.
Haghverdi,H.R. & Ghasemi,B. (2012). An Evaluation of American English File Series. Iraninan Journal of Research in English Langugae Teaching, 1(2), 83-97.
Harmer,J. (2001). The practice of English language teaching (3rdedn.). Harlow: Pearson Education.
Jolly, D. & Bolitho, R. (2011). A framework for materials development, In B. Tomlinson (ed.), Materials Development in Language Teaching. Cambridge: Cambridge University Press, 107–134.
Littlejohn, A. (2011).The analysis of language teaching materials: Inside the Trojan horse, In B.Tomlinson (ed.), Materials Development in Language Teaching. Cambridge: Cambridge University Press, 179–211.
Littlewood,W. (1981). Communicative Language Teaching:An Introduction. Cambridge University Press.
Masuhara, H. (2011). What do teachers really want from coursebooks? In B. Tomlinson(ed.), Materials Development in Language Teaching. Cambridge: Cambridge University Press, 236–66.
McDonough, J. & Shaw,C. & Masuhara,H. (2013). Materials and methods in ELT: A teacher’s guide(3rd edn). London: Blackwell.
McGrath, I. (2002). Materials evaluation and design for language teaching. Edinburgh: Edinburgh University Press.
Mishan,F. (2005). Designing authenticity into language learning materials. Bristol: Intellect Books.
Mukundan,J. & Hajimohammadi,R. & Nimehchisalem,V. (2011a). Developing an English language textbook evaluation checklist. Contemporary Issues in Education Research, 4(6), 21-27.
Mukundan,J. & Nimehchisalem,V.  & Hajimohammadi,R. (2011b). Developing an English language textbook evaluation checklist: A focus group study. International Journal of Humanities and Social Science, 1(12), 100-105.
Mukundan,J. & Nimehchisalem,V. (2012). Evaluative Criteria of an English Language Textbook Evaluation Checklist. Journal of Language Teaching and Research, 3(6), 1128-1134.
Mukundan,J. & Ahour,T. (2010). A review of textbook evaluation checklists across four decades(1970–2008), in B.Tomlinson & H. Masuhara (eds), Research for Materials Development in Language Learning: Evidence for Best Practice. London: Continuum, 336–52.
Nunan, D. (1999). Second language teaching and learning. Boston: Heinle & Heinle.
Rashidi,N. & Zare Asl,H.R. (2011). A Comparative In-Depth Evaluation of Two Pre-University English Textbooks. The Iranian EFL Journal, 7(1), 18-33.
Rashidi,N. & Bahrami,B. (2012). An In-depth Evaluation of Intermediate TopNotch. Journal of studies in Learning and Teaching English, 1(2), 137-166.
Riazi,A. (2002). What do textbook evaluation schemes tell us? A study of textbook evaluation schemes of three decades. In W. Renandya (Ed.), Methodology and materials design in Language teaching. Singapore:SEMEO, 52-68.
Richards,J.C. &  Rodgers,T.S. (2001,2014). Approaches and methods in language teaching. Cambridge: Cambridge University Press.
Rubdy,R. (2003). Selection of materials, In B.Tomlinson, Developing materials for language teaching. London: Continuum, 37-57.
Sahragard,R. & Rahimi,A. & Zare-Moayedi,I. (2009). An In-depth Evaluation of interchange series(3rd edn.). Porta Linguarum, 12, 37-54. Retrievered from http://www.ugr.es/~portalin/articulos/PL_numero12/3%20R%20Sahragard.pdf
Saraseni,C. (2013). Adapting Courses: A Personal View. In B.Tomlinson (ed), Developing Materialsfor Language Teaching(2nd edn.). Chennai, India: Bloomsbury, 49-62.
Sheldon,L. (1988). Evaluating ELT textbooks and materials. ELT Journal, 42(4), 237-246.
Skierso, A. (1991). Textbook selection and evaluation. In M. Celce-Murcia. teaching English as a second or foreign language(2ended.). Boston: Heinle & Heinle Publishers, 432–453.
Swain,M. (2007). The Output Hypothesis: Its History and its Future [PowerPoint slides]. Retrieved from http://www.celea.org.cn/2007/keynote/ppt/merrill%20swain.pdf
Tomlinson,B.(ed.). (2003). Developing materials for language teaching. London: Continuum.
Tomlinson,B.(ed.). (2011). Materials development in language teaching(2ndedn). Cambridge: Cambridge University Press.
Tomlinson,B. (2012). Materials development for language learning and teaching. Language Teaching, 45(2), 143-179.
Tomlinson, B. (ed.) (2013a). Applied Linguistics and Materials Development. Cambridge: Cambridge University Press.
Tomlinson,B.(ed.). (2013b). Developing Materialsfor Language Teaching(2nd edn). Chennai, India: Bloomsbury.
Tomlinson,B. & Masuhara,H.(eds). (2010). Research for materials development in language learning: Evidence for best practice. London: Continuum.
Tucker,C. (1975). Evaluating beginning textbooks. English Teaching Forum, 13, 335-361.
Ur,P. (1996). A course in Language teaching: Practice and theory. Cambridge: Cambridge University Press.
Wallace,M.J. (2002). Action research for language teachers. Cambridge:Cambridge University Press.
Williams, D. (1983). Developing criteria for textbook evaluation. ELT Journal, 37(3), 251–5.