تأثیر عمق خط بر خطاهای املایی دانش‌آموزان آذری‌زبان

نویسندگان

1 کارشناس ارشد آموزش زبان فارسی به غیرفارسی زبانان - دانشگاه اصفهان

2 استادیار گروه زبان‌شناسی دانشگاه اصفهان

3 استادیار گروه زبان شناسی دانشگاه اصفهان

چکیده

مقاله‌ی حاضر، تأثیر عمق خط بر خطاهای املای فارسیِ دانش­آموزان آذری‌زبان را بررسی می­کند. در این پژوهش، مفهوم «عمق خط» با مقیاس «آوایی­شدگی» مورد سنجش قرار خواهد گرفت و در این راستا، از مطالعه‏ی اسپنسر (1999) به منظور محاسبه­ی این عامل استفاده می‌شود. داده­های به­کار رفته در این مطالعه از میان 125 برگه‌ی­ آزمون نهایی املای دانش­آموزان در چهار مدرسه‌ی راهنمایی دخترانه­ی شهر زنجان استخراج شده است که به ­صورت کمّی و کیفی مورد بررسی قرار گرفته­اند. در این بررسی، پس از ثبت تمامی خطاهای املایی، فهرستی از آنها ارائه خواهد شد. این خطاها که 20 واژه را شامل می­شود، در تحلیل آماری مربوط به سنجشِ «عمق خط» با مقیاس «آوایی­شدگی» مورد استفاده قرار می‌گیرد. فرضیه­ی تحقیق حاضر با توجه به مطالعه­ی اسپنسر، حاکی از وجود ارتباط بین عامل عمق خط (آوایی­شدگی) و خطاهای املایی است. نتایج حاصل از این پژوهش، عدم تحقق این فرضیه را نشان می‌دهد و چنین بیان می­کند که این عامل، تأثیری در ایجاد خطاهای املایی دانش­آموزان مورد مطالعه نداشته است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Study of Orthographic Depth Effect on Persian Spelling Errors in Azari-Speaking Students

نویسندگان [English]

  • Azam Rostami 1
  • Hadaegh Rezaei 2
  • Adel Rafiei 3
چکیده [English]

The present study attempts to investigate the effect of orthographic depth on the occurrence of Persian spelling errors of Azari-speaking students. For this purpose, the mentioned factor was calculated by phoneticity measure according to Spencer (1999). The data for doing this research were collected from 125 papers of final Persian dictation exams which belonged to the students from 4 junior high schools at the city of Zanjan. After collecting these papers, the erroneous words were classified in a list and examined quantitatively and qualitatively. These errors consist of 20 erroneous words which were used in statistical study of measuring orthographic depth by phoneticity measure. The research hypothesis, developed based on Spencer (1999), acknowledged the existence of correlation between orthographic depth factor (phoneticity) and spelling errors. The results showed that orthographic depth had no effect on the spelling skill of the subjects. In other words, the research hypothesis was rejected

کلیدواژه‌ها [English]

  • Spelling errors
  • Orthographic depth
  • Phoneticity
ادیب سلطانی، م. (1354). درآمدی بر چگونگی شیوه‌ی خط فارسی. تهران: انتشارات امیرکبیر.
ایلهان، ر. (1385). آیا نارساخوانی و نارسانویسی اکتسابی پدیده­های خاص یک زبان است یا جهانی است؟ مجله روانشناسی معاصر، 1(2): 24-18.
بی­جن­خان، م. و علایی ابوذر، ا. (1392). بررسی الگوهای ساختواژی عربی وارد شده در زبان فارسی.  پژوهش­های زبان­شناسی تطبیقی، شماره‌ 5، صص: 22-1.
حق­شناس، ع. م. (1356). آواشناسی. تهران: انتشارات آگاه.
حلاجی، ج. (1379). بررسی و شناخت خطاهای املایی دانش­آموزان مقطع ابتدایی از دیدگاه آواشناسی. رساله‌ی کارشناسی ارشد. دانشگاه اصفهان. 
خلخالی، ن. (1375).  بررسی علمی شیوه‌ی خط فارسی. تهران: انتشارات ققنوس.
ذوالفقاری­ کندری، ز. (1381). بررسی مسأله‌ی عدم وجود نشانه برای مصوت­ها در خط فارسی و تأثیر آن در خواندن خط فارسیبرای غیر فارسی­زبانان. رساله‌ی کارشناسی ارشد. دانشگاه علامه طباطبائی.
صدرامیرجانلو، ا. (1381). کاستی­های خط فارسی و پیامدهای آن در آموزش زبان فارسی. مجله‌ی دانشکده‌ی ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران. شماره‌های 162 و 163، صص: 408-393.
علیخانی، ج. (1379). بررسی غلط‌های املایی دانش­آموزان پسر دوره­ی ابتدایی شهرستان بروجن با اختلال در  املانویسی.رساله‌ی کارشناسی ارشد. دانشگاه علامه طباطبائی.
علی­نژاد، ب. و قادری­نسب، ز. (1392). بررسی میزان تأثیر نظام واکه­ای و الفبایی زبان اردو به‌عنوان زبان مادری در یادگیری نوشتار واکه­های زبان فارسی توسط اردوزبانان سه سطح زبان­آموزی. (مجموعه مقالات هشتمین همایش بین‌المللی انجمن ترویج زبان و ادب فارسی ایران). زنجان: دانشگاه زنجان.
قربانی حق، ا. (1380). بررسی منشأ غلط­های املایی در پایه­های اول و دوم دبستان. رساله‌ی کارشناسی ارشد. دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی.
گله­داری، م. (1387). تحلیل خطاهای نوشتاری زبان­آموزان غیرایرانی. (همایش زبان فارسی و غیر فارسی‌زبانان دی ماه 1387).
مطبوعی بنات، م. (1385). بررسی خطاهای نوشتاری زبان­آموزان سطح مقدماتی انگیسی­زبان در یادگیری زبان فارسی. تهران: رساله­ی کارشناسی ارشد. دانشگاه شهید بهشتی.
 
Al-jabri, F. M. (2006). Common English Spelling Difficulties of Omani Leaners. Sultanate of Oman: Ministry of Education.
Bernstein, J. & Nessly. L. (1981). Performance Comparison of Component Algorithms for the Phonemicization of Orthography. proceeding of the 19th Annual Meeting of the Stanford University for Association for computational Linguistics  
Bloomer, R. H. (1956). Word Length and Complexity Variables in Spelling Difficulty. Journal of Educational Research, 49: 531-535.      
Bloomer, R. H. (1964). Some Formulate for Predicting Spelling Difficulty. Journal of Educational Research, 57: 395-401.
Cahen, L. S. (1971). Spelling Difficulty: A Survey of the Research. Review of   Educational  Research, 41: 281-301. 
Campion, C. (2004). Spelling Proficiency of Native Speakers of Spanish: A Look at the Influence of Morpheme Structures in Spelling Errors. The UCI undergraduate  research journal, pp. 19-26.
Gates, A. I. (1937). A List of Spelling Difficulties in 3876 Words. New York: Columbia University.
Horn, T. D. (1969). Spelling. Encyclopedia Of Educational  Research, (4th edition). New York: Macmilllian.
Katz, L. & Frost, R. (1989). Orthographic Depth and the Interaction of Visual and Auditory Processing in Word Recognition. memory & cognition,17: 302-311.
Katz, L. & Frost, R. (1992). The reading process is different for different orthographies: The orthographic depth hypothesis. In R. Frost & L. Katz  (Eds.), Orthography, Phonology, Morphology,andMeaning (pp. 67–84). Amsterdam: Elsevier Science Publishers.
Levin, H. (1963). A Basic Research Program on Reading. (Final Report, Cooperative Research Project, No. 639) Ithaca, N.Y.: Cornell University.
Liberman, I. Y. et al. (1980). Orthography and the beginning reader. In J. F. Kavanagh & R. L. Venezky (Eds.), Orthography, Reading and  Dyslexia (pp. 137–153). Baltimore: University Park Press.
Mangieri, J. N. (1979). Meaning as a Factor in Predicting Spelling Difficulty. Journal of Educational Research,72(5): 285.
Mendenhall, J. E. (1930a). An Analysis of Spelling Errors. New York: Columbia University, Teachers College.
Mendenhall, J. E. (1930b). The Characteristics of Spelling Errors. Journal of Educational  Psychology, 21: 648-656.
Randall, M. (2005). English, Mother Tongue or Singlish? Factors Affecting the Spelling of Primary School Pupils in Singapore and Pedagogic Implications. Redesigning Pedagogy. Research, Policy and Practice, National Institute of Education, Singapore, May 2005.
Seymour, P. H. K. et al. (2003). Foundation Literacy Acquisition in European Orthographies. British Journal of Psychology, 94: 143–174.
Spencer, K. A. (1999). Predicting Word Spelling Difficulty in 7 to 11 Year-Olds. Journal Of Research In Reading, 22(3): 283-292.
Spencer, K. A. (2002). English Spelling and Its Contribution to Illiteracy: Word  Difficulty for Common English Words.Reading, 38: 16-25.     
Spencer, L. H. & Hanley, J. R. (2003). Effects of Orthographic Transparency on Reading and Phoneme Awareness in Children  Learning to Read in Wales. British Journal of Psychology, 94: 1–28.
Spencer, K. A. (2007a). Predicting Word Spelling Difficulty for Common English Words from Measures of  Orthographic  Transparency, Phonemic and  Graphemic Length and Frequency.British Journal of Psychology, 98: 305-338.        
Spencer, K. A. (2007b). Effects of Orthographic Transparency on Children Spelling of Common English Words. British Journal ofPsychology, 98: 305-338.     
Spencer, K. A. (2010). Predicting Children Word-Reading Difficulty for Common English Words: The Effect of Complexity and Transparency. British  Journal  of Psychology. 101(3): 519-543.
Treiman, R. & Cassar, M. (1997). Spelling acquisition in english. In C. A. Perfetti, L. Rieben, & M. Fayol (Eds.), Learning to Spell: Research, Theory, and Practice Across Languages (pp. 61-80). Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum.
Venezky, R. L. (1970). The Structure of English Orthography. The Hague: Mouton.